کوآنزیم Q10 چیست و چه مزایایی برای بدن دارد؟


کوانزیم ده چیست
کوآنزیم Q10 (CoQ10) ماده‌ای است که به طور طبیعی در بدن انسان وجود دارد و به تولید انرژی در سلولهای شما کمک می‌کند، همچنین از سلول‌ها در برابر آسیب اکسیداتیو و باکتریها یا ویروس‌های بیماری‌زا محافظت می‌کنند و بالاترین میزان آن در قلب، کبد، کلیهها و پانکراس است. بدن شما CoQ10 را به طور طبیعی تولید می‌کند، اما تولید آن با افزایش سن کاهش می‌یابد. بنابراین، به نظر می‌رسد افراد مسن در این ماده دچار کمبود هستند.
 
 
 
 
 از آنجایی که کوآنزیم Q10 عملکردهای مهمی در بدن دارد و از آنجایی که افراد مبتلا به برخی بیماریها مانند بیماری قلبی، اختلالات مغزی، دیابت و سرطان با سطوح پایین CoQ10 مرتبط است، محققان علاقه‌مند شده‌اند تا دریابند آیا مکمل‌های CoQ10 ممکن است مزایای سلامتی داشته باشند یا خیر.
بنابراین در این مقاله سعی شده تا شما را با این ماده مهم در بدن بیشتر آشنا کنیم :
 

علت کمبود کوآنزیم Q10 در بدن

 

برخی از علل کمبود CoQ10 عبارتند از:

  • کمبودهای تغذیه‌ای، مانند کمبود ویتامین B6
  • نقص ژنتیکی در سنتز یا استفاده CoQ10
  • افزایش تقاضای بافت‌ها در نتیجه بیماری
  • بیماری‌های میتوکندری
  • استرس اکسیداتیو ناشی از افزایش سن
  • عوارض جانبی درمان با استاتین
 
نقش‌های مهم کوآنزیم Q10 در بدن
 
یکی از وظایف اصلی آن کمک به تولید انرژی در سلول‌های شما است. در ساخت آدنوزین تری فسفات (ATP) که در انتقال انرژی درون سلولی نقش دارد، نقش دارد.
 
نقش مهم دیگر آن این است که به عنوان یک آنتی اکسیدان عمل کند و از سلولها در برابر آسیب اکسیداتیو محافظت کند.
مقادیر بیش از حد رادیکالهای آزاد منجر به آسیب اکسیداتیو می‌شود که می‌تواند در عملکرد منظم سلول‌ها اختلال ایجاد کند. شناخته شده است که این باعث بسیاری از شرایط سلامتی می‌شود.
با توجه به اینکه ATP برای انجام تمام عملکردهای بدن استفاده می‌شود و آسیب اکسیداتیو برای سلولها مخرب است، تعجب آور نیست که برخی از بیماریهای مزمن با سطوح پایین CoQ10 مرتبط باشند.
CoQ10 در تمام سلول‌های بدن شما وجود دارد. با این حال، بیشترین غلظت در اندامهایی با بیشترین نیاز انرژی مانند قلب، کلیه‌ها، ریه‌ها و کبد یافت می‌شود.
 
 
مزایای q10 برای سلامتی

مزایای کوآنزیم Q10 برای سلامتی 

 

کمک به درمان نارسایی قلبی 

نارسایی قلبی اغلب نتیجه سایر بیماریهای قلبی مانند بیماری عروق کرونر یا فشار خون بالا است. این شرایط می‌تواند منجر به افزایش آسیب اکسیداتیو و التهاب سیاهرگها و شریان‌ها شود. نارسایی قلبی زمانی رخ می‌دهد که این مشکلات بر قلب تأثیر بگذارد تا جایی که نتواند به طور منظم منقبض، شل یا پمپاژ خون در بدن شود. بدتر از همه، برخی از درمان‌های نارسایی قلبی دارای عوارض جانبی نامطلوب مانند فشار خون پایین هستند، در حالی که برخی دیگر حتی می‌توانند سطح CoQ10 را کاهش دهند.
در مطالعه‌ای روی 420 فرد مبتلا به نارسایی قلبی، درمان با CoQ10 به مدت دو سال علائم آنها را بهبود بخشید و خطر مرگ ناشی از مشکلات قلبی را کاهش داد. همچنین، مطالعه دیگری 641 نفر را با CoQ10 یا دارونما به مدت یک سال درمان کرد. در پایان مطالعه، افرادی که در گروه CoQ10 بودند کمتر در بیمارستان بستری شده بودند (به دلیل بدتر شدن شرایط نارسایی قلبی) و عوارض جدی کمتری داشتند.
به نظر می رسد که درمان با CoQ10 می‌تواند به بازگرداندن سطوح بهینه تولید انرژی، کاهش آسیب اکسیداتیو و بهبود عملکرد قلب کمک کند، که همه اینها می‌تواند به درمان نارسایی قلبی کمک کند.
 

کمک به باروری

 
باروری زنان با افزایش سن به دلیل کاهش تعداد و کیفیت تخمک‌های موجود کاهش می‌یابد. CoQ10 مستقیماً در این فرآیند دخالت دارد. با افزایش سن، تولید CoQ10 کند می‌شود و بدن را در محافظت از تخمک‌ها در برابر آسیب اکسیداتیو کمتر می‌کند. به نظر می‌رسد مکمل CoQ10 کمک کند و حتی ممکن است این کاهش مربوط به سن در کیفیت و کمیت تخمک‌ها را معکوس کند.
به طور مشابه، اسپرم مرد مستعد اثرات آسیب اکسیداتیو است که ممکن است منجر به کاهش تعداد اسپرم، کیفیت پایین اسپرم و ناباروری شود. چندین مطالعه به این نتیجه رسیده‌اند که مکمل CoQ10 ممکن است کیفیت، فعالیت و غلظت اسپرم را با افزایش حفاظت آنتی اکسیدانی بهبود بخشد.
 

کمک به جوان نگه داشتن پوست 

 
استفاده از CoQ10 به طور مستقیم بر روی پوست می‌تواند آسیب ناشی از عوامل داخلی و خارجی را با افزایش تولید انرژی در سلولهای پوست و ارتقاء محافظت آنتی‌اکسیدانی کاهش دهد. در واقع نشان داده شده است که CoQ10 که مستقیماً روی پوست اعمال می‌شود آسیب اکسیداتیو ناشی از اشعه ماوراء بنفش را کاهش می‌دهد و حتی عمق چین و چروکها را کاهش می‌دهد. در نهایت، به نظر می‌رسد افرادی با سطوح پایین CoQ10 بیشتر در معرض ابتلا به سرطان پوست هستند.
کوانزیم q10 و اثرات آن روی ورزش

بهبود سردرد

 
عملکرد غیر طبیعی میتوکندری می‌تواند منجر به افزایش جذب کلسیم توسط سلولها، تولید بیش از حد رادیکالهای آزاد و کاهش محافظت آنتی‌اکسیدانی شود. این می‌تواند منجر به انرژی کم در سلولهای مغز و حتی میگرن شود. از آنجایی که CoQ10 عمدتا در میتوکندری سلولها زندگی می‌کند، نشان داده شده است که عملکرد میتوکندری را بهبود می‌بخشد و به کاهش التهابی که ممکن است در طول میگرن رخ دهد کمک می‌کند.  یک مطالعه بزرگتر نشان داد که 1550 نفر با سطوح CoQ10 پایین پس از درمان با CoQ10 سردردهای کمتر و با شدت کمتری را تجربه کردند. علاوه بر این، به نظر می‌رسد که CoQ10 نه تنها به درمان میگرن کمک می‌کند، بلکه ممکن است از آن نیز پیشگیری کند.
 

کمک به عملکرد ورزش

 
استرس اکسیداتیو میتواند بر عملکرد ماهیچهها و در نتیجه بر عملکرد ورزشی تأثیر بگذارد. به طور مشابه، عملکرد غیر طبیعی میتوکندری می‌تواند انرژی عضلانی را کاهش دهد، و انقباض مؤثر و حفظ ورزش را برای ماهیچه ها دشوار می‌کند. CoQ10 می‎تواند با کاهش استرس اکسیداتیو در سلولها و بهبود عملکرد میتوکندری به عملکرد ورزش کمک کند. علاوه بر این، مکمل CoQ10 می‌تواند به افزایش قدرت در حین ورزش و کاهش خستگی کمک کند، که هر دو می‌توانند عملکرد ورزش را بهبود بخشند.
 

مفید برای دیابت

 
استرس اکسیداتیو می‌تواند باعث آسیب سلولی شود. این می‌تواند منجر به بیماریهای متابولیک مانند دیابت شود. عملکرد غیر طبیعی میتوکندری نیز با مقاومت به انسولین مرتبط است. نشان داده شده است که CoQ10 حساسیت به انسولین را بهبود می‌بخشد و سطح قند خون را تنظیم می‌کند. مکمل CoQ10 همچنین ممکن است به افزایش غلظت CoQ10 در خون تا سه برابر در افراد مبتلا به دیابت که معمولاً سطوح پایینی از این ترکیب را نشان می‌دهند کمک کند.
همچنین، در یک مطالعه افراد مبتلا به دیابت نوع 2 مکمل CoQ10 به مدت 12 هفته انجام شد. انجام این کار به میزان قابل توجهی سطح قند خون ناشتا و هموگلوبین A1C را کاهش داد که میانگین سطح قند خون در دو تا سه ماه گذشته است.
اثرات کوآنزیم روی بدن

 پیشگیری از سرطان 

 
شناخته شده است که استرس اکسیداتیو باعث آسیب سلولی می‌شود و بر عملکرد آنها تأثیر می‌گذارد. اگر بدن شما نتواند به طور موثر با آسیب اکسیداتیو مبارزه کند، ساختار سلولها می‌تواند آسیب ببیند و احتمالاً خطر ابتلا به سرطان را افزایش می‌دهد.
CoQ10 ممکن است از سلولها در برابر استرس اکسیداتیو محافظت کند و تولید انرژی سلولی را تقویت کند و سلامت و بقای آنها را ارتقا دهد. جالب توجه است که نشان داده شده است که بیماران سرطانی سطوح پایین‌تری از CoQ10 دارند. سطوح پایین CoQ10 با 53.3 درصد بیشتر خطر ابتلا به سرطان همراه بوده و نشان دهنده پیش آگهی ضعیف برای انواع مختلف سرطان است.
 

کمک به عملکرد مغز 

 
میتوکندری‌ها مولدهای اصلی انرژی سلولهای مغز هستند. عملکرد میتوکندری با افزایش سن کاهش می‌یابد. اختلال عملکرد کلی میتوکندری می‌تواند منجر به مرگ سلولهای مغز و بیماریهایی مانند آلزایمر و پارکینسون شود.
متأسفانه مغز به دلیل محتوای اسیدهای چرب بالا و نیاز زیاد به اکسیژن بسیار مستعد آسیب اکسیداتیو است این آسیب اکسیداتیو باعث افزایش تولید ترکیبات مضری می‌شود که می توانند بر حافظه، شناخت و عملکردهای فیزیکی تأثیر بگذارند. CoQ10 ممکن است این ترکیبات مضر را کاهش دهد و احتمالاً پیشرفت بیماری آلزایمر و پارکینسون را کاهش دهد.
 
منابع غذایی کوآنزیم Q10
 

منابع غذایی کوآنزیم Q10 

 
در حالی که شما به راحتی می‌توانید CoQ10 را به عنوان مکمل مصرف کنید، میتوان آن را در برخی غذاها نیز یافت. همچنین، به نظر می‌رسد که به همان اندازه که از طریق مکمل‌ها جذب می‌شود، از طریق غذاها نیز جذب می‌شود.
غذاهای زیر حاوی CoQ10 هستند:
گوشتهای اندام: قلب، کبد و کلیه
برخی از گوشت‌های ماهیچه‌ای: گوشت خوک، گوشت گاو و مرغ
ماهی‌های چرب: قزل آلا، شاه ماهی، ماهی خال مخالی و ساردین
سبزیجات: اسفناج، گل کلم و کلم بروکلی
میوه: پرتقال و توت فرنگی
حبوبات: سویا، عدس و بادام زمینی
مغزها و دانه ها: دانه کنجد و پسته
روغن ها: روغن سویا و کانولا
قرص های کوآنزیم

ایمنی و عوارض جانبی کوآنزیم Q10 

 
مکمل‌های CoQ10 بی‌خطر به نظر می‌رسند و در صورت مصرف طبق دستور، عوارض جانبی کمی دارند.
عوارض جانبی خفیف ممکن است شامل مشکلات گوارشی مانند:
  • درد بالای شکم
  • از دست دادن اشتها
  • تهوع و استفراغ
  • اسهال
سایر عوارض جانبی ممکن است شامل موارد زیر باشد:
  • سردرد و سرگیجه
  • بی خوابی
  • خستگی
  • خارش یا بثورات پوستی
  • تحریک پذیری یا تحریک پذیری
ایمنی استفاده از CoQ10 در دوران بارداری و شیردهی ثابت نشده است. اگر باردار هستید یا در دوران شیردهی بدون تایید پزشک خود از CoQ10 استفاده نکنید.
 

تداخلات احتمالی دارو ها با کوآنزیم Q10 

داروهای ضد انعقاد:  CoQ10 ممکن است داروهای رقیق کننده خون، مانند وارفارین را کم اثر کند. این می‌تواند خطر لخته شدن خون را افزایش دهد.
verification